Dars xulosasi

• Data Mart — soha uchun mo'ljallangan, foydalanuvchiga tayyor analitik qism.
• DWH — butun tashkilot uchun; mart — undan olingan mavzuli qism.
• VIEW — saqlangan SELECT: murakkab JOIN larni yashiradi, ma'lumotni nusxalamaydi.
• Sohaga oid martlar: mart_oquvchilar, mart_yuklama (nisbat va CASE WHEN toifa).
• Hujjat: nomi, maqsadi, foydalanuvchi, manba, yangilanish; umumiy (conformed) dimension lar.

Qo'shimcha ma'lumot

1. Mart ta'rifi namunasi

Nomi: mart_yuklama. Maqsadi: hududlar va yillar bo'yicha o'quvchi/o'qituvchi nisbati va toifasi. Foydalanuvchi: kadrlar bo'limi, BI tahlilchi. Manba: fact_kpi, dim_hudud, dim_sana.

2. 2024-yil toifalari

Toshkent 15.16 — Yuqori; Andijon 13.58, Farg'ona 13.15, Buxoro 13.05 — O'rta; Samarqand 12.92 — Normal. (Ma'lumotlar o'quv uchun o'ylab topilgan.)

3. Qachon jadval mart

Hajm katta bo'lsa va so'rov sekin ishlasa, CREATE TABLE ... AS SELECT bilan jadval mart yaratiladi; uni har yuklashdan keyin yangilash kerak.

Atamalar lug'ati

Atama	Ma'nosi
Data Mart	Soha uchun mo'ljallangan analitik qism
DWH	Markaziy ma'lumotlar ombori
VIEW	Saqlangan SELECT so'rovi
Conformed dimension	Martlar o'rtasida umumiy dimension
Mart ta'rifi	Nomi, maqsadi, foydalanuvchi, manba hujjati
CTAS	CREATE TABLE ... AS SELECT
Toifa	CASE WHEN bilan berilgan kategoriya

Bilasizmi?

• Kimball yondashuvida ombor martlar yig'indisidan quriladi, Inmon yondashuvida esa avval markaziy ombor, keyin martlar yaratiladi.
• Power BI hisobotlari ko'pincha aynan martlardan (yoki ularga o'xshash modellardan) ma'lumot oladi.
• Mart nomlari uchun odatda mart_ prefiksi ishlatiladi.

Topshiriqlar

1. Mart nima oson

Data Mart ni 2 jumlada ta'riflang.

Kutiladigan natija: To'g'ri ta'rif.

2. DWH yoki mart oson

Quyidagilarni ajrating: butun tashkilot ombori, kadrlar bo'limi uchun qism.

Kutiladigan natija: DWH va mart.

3. VIEW sifatlari oson

VIEW ning 2 ta afzalligini yozing.

Kutiladigan natija: Murakkablikni yashiradi, doim yangi.

4. Mart nomi oson

Moliya bo'limi uchun mart nomi va maqsadini yozing.

Kutiladigan natija: mart_moliya va maqsad.

5. mart_oquvchilar o'rta

mart_oquvchilar VIEW ini yarating.

Kutiladigan natija: 15 qator.

6. 2024 filtri o'rta

Martdan 2024-yil ma'lumotini kamayish tartibida chiqaring.

Kutiladigan natija: Samarqand eng yuqorida.

7. Natijani bashorat qiling o'rta

SELECT COUNT(*) FROM mart_oquvchilar nechta qator beradi?

Kutiladigan natija: 15.

8. mart_yuklama o'rta

Nisbat va toifa bilan mart_yuklama ni yarating.

Kutiladigan natija: 15 qator va 3 toifa.

9. Toifalar soni qiyin

2024-yil uchun toifalar bo'yicha hududlar sonini toping.

Kutiladigan natija: Yuqori 1, O'rta 3, Normal 1.

10. Xatoni toping qiyin

nisbat = oquvchilar / oqituvchilar butun bo'linma beradi. Nega va qanday tuzatiladi?

Kutiladigan natija: Butun bo'linma; 1.0 * qo'shiladi.

11. Hududlar bo'yicha o'rtacha qiyin

mart_yuklama dan har hudud uchun o'rtacha nisbatni toping.

Kutiladigan natija: 5 qator.

12. O'z martingiz bonus

maktablar jadvalidan mart_maktablar yarating va ta'rif yozing.

Kutiladigan natija: VIEW va ta'rif.

O'zingizni tekshiring

1. Data Mart nima?
2. DWH va mart farqi nima?
3. VIEW nima va u ma'lumotni saqlaydimi?
4. Conformed dimension nima?
5. 1.0 * nima uchun yoziladi?
6. Mart hujjatida nimalar bo'lishi kerak?
7. Qachon jadval mart yaratiladi?

Uyga vazifa

O'z soha martingizni yarating va 5 ta so'rov yozing (20–30 daqiqa). To'liq shart: uyga-vazifa.md.