Dars xulosasi

• ORDER BY — natijani tartiblaydi; ASC (standart) va DESC.
• Bir nechta ustun: ORDER BY Kategoriya, Narx DESC — avval birinchi, teng bo'lsa ikkinchi ustun.
• TOP N + ORDER BY — «eng ... N ta» so'rovi (SQL Server).
• OFFSET n ROWS FETCH NEXT m ROWS ONLY — sahifalash; faqat ORDER BY bilan.
• Boshqa DBMS: LIMIT m OFFSET n.

Qo'shimcha ma'lumot

1. Sahifa formulasi

OFFSET = (sahifa - 1) * sahifa hajmi. Hajmi 5 bo'lsa: 1-sahifa OFFSET 0, 2-sahifa OFFSET 5, 3-sahifa OFFSET 10.

2. Uchta tuzoq

1. Tartibsiz TOP: qaysi qatorlar kelishi kafolatlanmaydi.
2. ORDER BY jadvaldagi tartib emas: u faqat natija tartibini beradi.
3. OFFSET ORDER BY siz xato beradi (SQL Server).

3. Bajarilish tartibi

FROM, WHERE, SELECT, ORDER BY, so'ng TOP / OFFSET-FETCH. Shuning uchun ORDER BY da SELECT dagi taxallusni ishlatish mumkin, WHERE da esa mumkin emas.

Atamalar lug'ati

Atama	Ma'nosi
ORDER BY	Natijani saralash bandi
ASC	O'sish tartibi (standart)
DESC	Kamayish tartibi
TOP N	Birinchi N qatorni olish (SQL Server)
OFFSET	O'tkazib yuboriladigan qatorlar soni
FETCH NEXT	Qaytariladigan qatorlar soni
LIMIT	TOP/FETCH ning PostgreSQL, MySQL, SQLite analogi
Pagination (sahifalash)	Natijani bo'laklab ko'rsatish

Bilasizmi?

• Onlayn do'konlarda «Keyingi sahifa» tugmasi aynan OFFSET ... FETCH ga o'xshash so'rovni yuboradi.
• TOP 10 PERCENT natijaning faqat 10 foizini qaytaradi.
• Power BI jadvallaridagi «Tartiblash» ham ichkarida saralashga aylanadi.

Topshiriqlar

1. O'sish tartibi oson

Mahsulotlarni narxi bo'yicha o'sish tartibida chiqaring.

Kutiladigan natija: Birinchi Sichqoncha (80 000), oxirgi Noutbuk (7 500 000).

2. Kamayish tartibi oson

Mahsulotlarni narxi bo'yicha kamayish tartibida chiqaring.

Kutiladigan natija: Birinchi Noutbuk, oxirgi Sichqoncha.

3. Alifbo tartibi oson

Mahsulotlarni nomi bo'yicha alifbo tartibida chiqaring.

Kutiladigan natija: Klaviatura, Monitor, Noutbuk, Planshet, Quloqchin, Sichqoncha.

4. Eng arzon 2 ta oson

Eng arzon 2 ta mahsulotni toping.

Kutiladigan natija: Sichqoncha va Quloqchin (TOP 2 + ORDER BY Narx).

5. Ikki ustun o'rta

Kategoriya bo'yicha A-Z, kategoriya ichida narx bo'yicha kamayish tartibida chiqaring.

Kutiladigan natija: Aksessuar: Klaviatura, Quloqchin, Sichqoncha; Ekran: Monitor; Kompyuter: Noutbuk, Planshet.

6. WHERE va ORDER BY o'rta

Faqat aksessuarlarni narxi bo'yicha kamayish tartibida chiqaring.

Kutiladigan natija: Klaviatura, Quloqchin, Sichqoncha.

7. Ombor qiymati o'rta

Narx * Soni ni Qiymat taxallusi bilan hisoblab, qiymati bo'yicha kamayish tartibida chiqaring.

Kutiladigan natija: Birinchi Noutbuk (22 500 000), oxirgi Klaviatura (1 800 000).

8. 2-sahifa o'rta

Narx kamayish tartibida, sahifa hajmi 2 bilan 2-sahifani chiqaring.

Kutiladigan natija: Monitor va Klaviatura.

9. Natijani bashorat qiling qiyin

Bajarmasdan javob bering: SELECT TOP 2 Nomi FROM Mahsulotlar ORDER BY Narx ASC;

Kutiladigan natija: Sichqoncha va Quloqchin (2 qator, 1 ustun).

10. Xatoni toping qiyin

Nega xato? SELECT Nomi FROM Mahsulotlar OFFSET 2 ROWS FETCH NEXT 2 ROWS ONLY;

Kutiladigan natija: ORDER BY yo'q; ORDER BY Narx DESC qo'shilgan.

11. 3-sahifa formulasi qiyin

Sahifa hajmi 4 bo'lsa, 3-sahifa uchun OFFSET qancha? Formulani yozing va so'rovni tuzing.

Kutiladigan natija: OFFSET 8 ROWS FETCH NEXT 4 ROWS ONLY.

12. PostgreSQL varianti bonus

11-topshiriqni LIMIT ... OFFSET bilan qayta yozing.

Kutiladigan natija: ... ORDER BY Narx DESC LIMIT 4 OFFSET 8;

O'zingizni tekshiring

1. ORDER BY nima qiladi?
2. ASC va DESC farqi nima?
3. Ikki ustun bo'yicha saralash qanday ishlaydi?
4. TOP ni nega ORDER BY bilan ishlatish kerak?
5. OFFSET ... FETCH qanday ishlaydi?
6. Sahifalash formulasi nima?
7. LIMIT qaysi DBMS larda ishlaydi?

Uyga vazifa

8 ta saralash va sahifalash so'rovini yozing (20–30 daqiqa). To'liq shart: uyga-vazifa.md.